GOD REDT? DUS NIET! (138)


Vele soorten, vormen en beelden van God, dat is zeker. In tegenstelling tot wat wordt beweerd: zij, de mensen, geven hem verschillende namen en, is hij volgens hen, ondeelbaar, het betreft altijd dezelfde schepper, is de aanvulling in een uiterste poging het geloof in een opperwezen te redden, een eigen opperwezen, dat wel, met toch voorkeur voor de eigen Meester. Dus is de "overkoepelende God" een drogreden van sommige progressieve gelovigen in een ultieme poging de verdeeldheid te ontstijgen. De verbinding van de verschillende goden aan elkaar is een onmogelijke exercitie (vgl. de fundamentele verschillen), en de poging daartoe is het tonen van solidariteit met anderen die nooit is gemeend. Een religieuze leugen! Intussen zijn de verschillende volgelingen in de weer om de eigen boodschap (die afwijkt van alle andere: wie aanbidden wij, hoe doen wij dat, hoe bereiken wij dat, met geweld, subtiliteit of aanwijsbare onwaarheden) aan de man te brengen. Dus ga er van uit dat er talloze goden opereren die niet terugdeinzen voor onderlinge haat en strategische oorlogsvoering. 


De één laat zijn volgelingen tegenstanders neerknallen, tel de slachtoffers op en dan krijg je een genocide, de andere bevoordeelt de rijken boven de armen, weer een andere berooft mensen van hun geluk en teistert hulpelozen met ziekte. Een vierde legt bananenschillen op de weg met het doel onschuldigen en kinderen te laten uitglijden, waardoor zij bikkelhard onderuit gaan. Een vijfde likt aan Trump en Poetin. Overstromingen, aardverschuivingen, hongersnood, epidemieën, geliefde methoden van Hem om de mensheid diep te raken. Natuurlijk is Hij als de schuldige aan te wijzen, immers Hij kan toch alles? De Maker, Schepper, Veroorzaker, Redder die niettemin alles toestaat? 


Wat de volgzame schapen niet allemaal bedenken om Zijn woord (overigens komen Zijn woorden niet van boven, maar zijn verzonnen op aarde) kracht bij te zetten. Zij bidden voor de genezing van lhbti-ers, alsof zij aan een ongeneeslijke ziekte lijden. Evangelisten kunnen botbreuken helen. Blindheid, doofheid, kanker, autisme, laat je over aan de zalvende Jezus, "houdt van Hem, dan is de liefde wederzijds, en je bent gered en ontvangt het eeuwige leven, je hoeft alleen maar voor Hem te kiezen". Bij healingsessies zie je de slaven opveren en de genezing in ontvangst nemen. Veelal gaat het als in een complot om vooraf geselecteerde "slachtoffers" die niets mankeerden. In andere gevallen gaan ze "gezond"naar huis, om bij aankomst te constateren dat ze in de maling zijn genomen. Hulpelozen worden buitengewoon eenvoudig meegezogen en delen hun redding met anderen. "Wij zijn op weg naar de hemel", verkondigen ze in onwetendheid.

Wil je worden gered, laat Jezus toe, geen ander, waarmee de tegenstelling tussen religiën zichtbaar wordt. Jezus, de schepper van kwakzalvers, die zich fors contant laten betalen voor hun medische ingreep bij het slavenpubliek. Eén vraag zou moeten blijven doorklinken, maar die niet wordt gesteld (want dat wekt de toorn van Here Jezus!): als genezing via oproep tot God geen illusie is, waarom wordt Hij niet ingezet over de hele wereld? Het paradijs zou binnen enkele weken zijn gerealiseerd. Maar de voorwaarde is wel dat een ieder zich overgeeft aan superster Jezus. Dus hebben Moslims, Hindoes, Boeddhisten, en alle andere stromingen, een dodelijke fout gemaakt door de Christelijke Heer te negeren en te accepteren als alleenheersende CEO. Hoezo bestaat er maar één God? Of toch wel: maar Jezus is de enige oppergod, en andere goden zijn minderwaardige knechten. Een vleugje denken zou aan het licht brengen dat religie de mensheid verscheurt en verdeelt, en tegelijkertijd werkt als opium (dat geloof verslavend is). 


Toch is er verandering waar te nemen. Onderzoek in 95 landen (Volkskrant 04-09-2025) door Dirk de Graaf (hoogleraar sociologie in Oxford) in samenwerking met collega's uit Zwitserland en de VS, laat zien hoe secularisatie ( mensen keren zich af van het geloof en zijn ervan overtuigd dat religie en geloof geen invloed meer uitoefenen op de maatschappij) als een golf de wereld overspoelt. Niet alleen in het geïndustrialiseerde Westen, ook in traditionele landen in het Zuiden, evenals islamitische landen in het Midden-Oosten, Azië, en het katholieke Midden- en Zuid-Amerika, zijn barsjes in het geloof zichtbaar. Zelfs in Egypte, Marokko, boeddhistisch Thailand en Sri Lanka. India staat al lange tijd bekend als het land met de meeste atheïsten ter wereld. In diepreligieuze bolwerken als Iran, Pakistan, Afghanistan, kachelt gelovigheid achteruit, blijkt uit cijfers. Steeds minder mensen gaan naar het gebedshuis, tempels, moskeeën: de verbondenheid met de religie loopt terug. De reden is niet moeilijk te traceren: mensen zien hun situatie erger en erger worden, in radeloosheid wachten zij op God, die zich niet laat zien. Het geloof in een God is een primitieve gedachte die plaats aan het maken is. Zoveel ellende die blijft voortbestaan, die logischerwijs leidt tot verachting. Er is durf om God te lozen, omdat de gelovige diep geschokt is, omdat God nooit een humanitaire interventie heeft overwogen in crisisgebieden om mensen van de honger en de dood te redden. Het is statistisch eenvoudig vast te leggen hoe vaak God de gelovigen en de wereld in de steek heeft gelaten. Oorlog teistert de mens, rampen overspoelen de aarde, ziekte en dood zijn alom aanwezig, mensenrechten worden geschonden, genocide gepleegd, kinderen sterven van de honger: maar waar is almachtige en reddende God?


Niet verbazingwekkend dat mensen worden overvallen door twijfel ( evangelisten leven in een permanente roes van onnozelheid en dwaasheid, bij wie het denken bijna het nulpunt heeft bereikt). Een gevoel van overwinning domineert, overwinning op een lang dwaalspoor van fabels en mythen. Het overboord gooien van dogma's, de religieuze decreten die de mens ondergeschikt maken en hem vernederen. Religie houdt de mens een perspectief voor: een leven in een walhalla, in weelde en gezondheid. Maar dit vooruitzicht is een onmogelijke werkelijkheid, een wensdroom. De werkelijkheid is dat dit leven eindig is. Het leven houdt eens op. Door gezond te leven, voldoende te bewegen, stress te voorkomen, in solidariteit anderen bijstaan, op zoek gaan naar andere waarheden, kun je aangename jaren bijtellen. Dit is realiteit. Geloven en bidden is geen medicijn. Geloof leidt ons af van de praktische zekerheden, praat ons angsten aan. Ziek worden en doodgaan, is geen straf. Wij zijn de redders van onszelf, religie overspoelt ons met sprookjes en onwaarheden die remmend en marginaliserend werken. Een paradijselijk oord wordt ons voorgehouden, maar dat bestaat niet. Een oneindig leven? Bestaat evenmin! Is het geloof in een God primitief? Zonder twijfel. Is twijfel aan dogma's bevrijdend? Zeker wel!


Manuel Sewgobind

7 februari 2026